سزای پرحرفی

پر حرفی چیز بدی است گاهی برای انسان سبب دردسر و ناراحتی می شود. هستند کسانی که بیجهت برای خود دردسر و ناراحتی ایجاد می کنند. ابن مفرغ شاعر معروف یمنی نمونه جالبی است.

ابن مفرغ اهل یمن بود ایشان همراه عباد بن زیاد (برادر عبیدالله بن زیاد ) در سیستان مستقر بود. آنان با ترکهای شمال سیستان مشغول جهاد بودند .

روزی علوفه چهارپایان کم یاب شد و برای اسبها علف گیر نمی آمد در این هنگام این مفرغ یک بیت شعر در مذمت عباد سرود. عباد شخصی بود که ریش خیلی بزرگ و گنجانی داشت. شعر ابن مفرغ این بود:

الا لیت اللحی کانت حشیشا              فنعلفها خیول المسلمینا

ای کاش ریشها گیاه بودند                که ما آنها را به خورد اسبهای مسلمانان می دادیم.

این شعر زبان به زبان به عباد رسید . عباد بشدت عصبانی شد و دستور داد وی را احضار کنند. ابن مفرغ از ترس به بصره گریخت . و باز هم در مذمت عباد اشعار بیشتری سرود :

الا ابلغ معاویه بن حرب           مغلغله  من الرجل الیمانی

اتغضب ان یقال ابوک عف        و ترضی از یقال ابوک زانی

فاشهد ان رحمک من زیاد          کرحم الفیل من ولد الاتان

که در این ابیات ابن مفرغ اشاره می کند به داستان الحاق زیاد به ابوسفیان.

این ابیات وقتی به گوش عباد رسیدند بیشتر عصبانی شد و این اشعار را نوشت و برای برادر خود عبیدالله که قرار بود به نزد معاویه برود فرستاد. عبیدالله این ابیات را به سمع حضرت معاویه رسانید و از وی اجازه خواست ابن مفرغ را بقتل برساند معاویه گفت نه نباید او را بکشی البته می توانی تادیبش کنی.

وقتی عبیدالله به بصره برگشت دستور داد ابن مفرغ را احضار نمایند ابن مفرغ از ترس جان به منزل منذر بن جارود که پدر زن عبیدالله بود پناهنده شد. ابن جارود برای شفاعت نمودن وی به نزد عبیدالله رفت . عبیدالله بدون توجه به حرفهای وی ، مامورین را فرستاد تا او را از منزل این جارود بیاورند. وقتی او را آوردند و در مقابل عبیدالله متوقفش کردند ابن جارود گفت من او را پناه داده ام . عبیدالله گفت : تو و پدرت را تعریف می کند و من و پدرم را هجو می کند آنگاه تو او را پناه می دهی ؟ پناه دادن تو قبول نیست.

عبیدالله دستور داد به ابن مفرغ مقدار زیادی داروی اسهال آور خورانیدند سپس بر الاغی سوارش نمودند و به بازار بردند. مردم زیادی دور ابن مفرغ جمع شده بودند در حالیکه او بشدت اسهال بود.

ابن مفرغ با همین حال و وضع بد خود باز هم شعر سرود:

یغسل الماء ما صنعت              و قولی راسخ منک فی العظام البوالی

آنچه تو با من کردی آب انرا می شوید           اما سخن من در مورد تو در استخوانهای پوسیده همچنان استوار است.

بعد از این مجازات ، عبیدالله دستور داد ابن مفرغ را به نزد برادرش به سیستان تبعید نمایند. وقتی عبیدالله این دستور را صادر کرد اقوام یمنی ابن مفرغ به نزد حضرت معاویه رفتند و گفتند هدف عبیدالله از تبعید ابن مفرغ به سیستان این است که او را بکشد. معاویه ابن مفرغ را به دمشق احضار نمود و ضمن درگذشتن از جرم او به وی پند داد که بر زبانش کنترل بیشتری داشته باشد و بیجهت برای خودش درد سر درست نکند.

البدایه والنهایه ج 8 ص 122